Model OSI: poznaj interaktywnie 7 warstw

Model OSI to model referencyjny ISO (ISO/IEC 7498-1). Skrót OSI oznacza Open Systems Interconnection. Model dzieli komunikację między dwoma komputerami na siedem warstw — od przesyłania bitów kablem po aplikację. Każda warstwa ma jasno określone zadanie i korzysta wyłącznie z usług warstwy niższej. Pomaga to zrozumieć i planować sieci oraz ustalać źródła problemów.

Model OSI ma siedem warstw. Od dołu: 1 fizyczna (Physical), 2 łącza danych (Data Link), 3 sieciowa (Network), 4 transportowa (Transport), 5 sesji (Session), 6 prezentacji (Presentation) i 7 aplikacji (Application). Warstwy od 1 do 4 odpowiadają za transmisję, a od 5 do 7 za funkcje aplikacji.

Model OSI ma siedem warstw. Jest niezależnym od producentów modelem referencyjnym ISO i służy dziś głównie do nauki i diagnozowania problemów. Model TCP/IP ma cztery warstwy i opisuje protokoły używane w internecie: dostępu do sieci (warstwy OSI 1 i 2), internetową (OSI 3), transportową (OSI 4) i aplikacji (OSI od 5 do 7). Warstwy sesji i prezentacji są w nim częścią warstwy aplikacji. Narzędzie pokazuje oba modele obok siebie, z odpowiadającymi sobie warstwami na tej samej wysokości.

Przełącznik działa w warstwie 2, ponieważ przekazuje ramki na podstawie adresów MAC. Router działa w warstwie 3 i wybiera trasę na podstawie adresu IP. Koncentrator i repeater działają w warstwie 1 — jedynie przekazują sygnały. Przełącznik warstwy 3 potrafi jedno i drugie: przełącza ruch w warstwie 2 i kieruje go w warstwie 3. Sieci VLAN (IEEE 802.1Q) należą do warstwy 2, ponieważ identyfikator VLAN jest zapisany jako znacznik w ramce Ethernet.

Warstwa 1 przesyła bity, warstwa 2 ramki, warstwa 3 pakiety, a warstwa 4 segmenty w TCP lub datagramy w UDP. Na warstwach od 5 do 7 mówi się po prostu o danych. Podczas wysyłania warstwy dodają przed nimi swoje nagłówki, a warstwa 2 dokłada na końcu sumę kontrolną (FCS). To właśnie enkapsulacja.

Oba są przypadkami granicznymi. ARP łączy adres IP (warstwa 3) z adresem MAC (warstwa 2), ale jest przesyłany bezpośrednio w ramce Ethernet. Dlatego podręczniki przypisują go do warstwy 2, 3 lub „2,5”. TLS ustanawia sesję (warstwa 5) i szyfruje dane (warstwa 6), ale wbrew nazwie nie należy do warstwy transportowej. W pytaniach otwartych liczy się uzasadnienie, a w pytaniach zamkniętych wybierz przypisanie stosowane na twoich zajęciach.

Tak, istnieją dwa popularne zdania pomagające zapamiętać warstwy — każde słowo zaczyna się od tej samej litery co nazwa warstwy. Dla angielskich nazw warstw od 1 do 7: „Please Do Not Throw Sausage Pizza Away” odpowiada Physical, Data Link, Network, Transport, Session, Presentation i Application. Dla polskich nazw warstw od 7 do 1: „Ala Piecze Sernik, Tata Smaruje Łyżką Formę” odpowiada warstwom aplikacji, prezentacji, sesji, transportowej, sieciowej, łącza danych i fizycznej. Oba zdania znajdziesz w trybie ćwiczeń i na ściądze.

Dla każdego pojęcia zobaczysz odpowiednią warstwę w obu modelach oraz uzasadnienie. Gdy wyszukasz ARP, narzędzie wskaże 2 Warstwa łącza danych / 3 Warstwa sieciowa w modelu OSI i Warstwa dostępu do sieci / Warstwa internetowa w modelu TCP/IP oraz wyjaśni, dlaczego podręczniki przypisują je inaczej. Kliknij warstwę, by zobaczyć jej zadanie, jednostkę danych, adresowanie, urządzenia i protokoły.

Przede wszystkim przy diagnozowaniu usterek, warstwa po warstwie od dołu: czy kabel jest podłączony i czy świeci dioda karty sieciowej (1)? Czy komputer widzi inne urządzenia w sieci lokalnej, np. w tablicy ARP (2)? Czy brama odpowiada na ping (3)? Czy port jest otwarty (4)? Czy usługa działa (7)? W sprawdzaniu warstw 3 i 4 pomagają Traceroute i narzędzie do sprawdzania portów.

Narzędzie jest bezpłatne i nie wymaga logowania. Działa w całości w Twojej przeglądarce, a wpisane przez Ciebie dane nie są wysyłane na serwer. W pasku adresu pojawia się tylko wyszukiwane hasło, aby umożliwić Ci udostępnienie wyniku. Twoje najlepsze wyniki quizu przeglądarka zapisuje lokalnie.